• Stan prawny na: 2026-05-16
Jazda poboczem albo zjechanie z jezdni może zostać zakwalifikowane jako wykroczenie z art. 86 § 1 Kodeksu wykroczeń, jeżeli kierujący nie zachował należytej ostrożności i spowodował zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym.
W sprawie skierowanej do sądu obwiniony może w niektórych sytuacjach złożyć wniosek o skazanie bez rozprawy, ale nie zawsze jest to najlepsze rozwiązanie. Znaczenie mają dowody, przyczyna zjechania z drogi, ewentualny stan zdrowia kierowcy oraz to, czy obwiniony przyznaje się do popełnienia wykroczenia.
Masz podobny problem prawny?
Opisz sprawę i otrzymaj wycenę porady od prawnika. Samo zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Opisz sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny • Pracujemy 7 dni w tygodniu

W opisanej sprawie policja skierowała do sądu wniosek o ukaranie z art. 86 § 1 Kodeksu wykroczeń. Przepis ten dotyczy sytuacji, w której uczestnik ruchu na drodze publicznej, w strefie zamieszkania albo w strefie ruchu nie zachowuje należytej ostrożności i przez to powoduje zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym.
Samo stwierdzenie, że kierująca jechała poboczem lub znalazła się po niewłaściwej stronie drogi, nie kończy jeszcze analizy. Sąd powinien ustalić, czy doszło do niezachowania ostrożności, czy zachowanie kierującej stworzyło zagrożenie oraz czy można jej przypisać winę. Jeżeli przyczyną zdarzenia był nagły, niezawiniony problem zdrowotny, trzeba to wykazać dokumentacją medyczną i ewentualnie wnioskami dowodowymi.
Jeżeli materiał dowodowy jest prosty i nie budzi wątpliwości, sąd może wydać wyrok nakazowy bez przeprowadzania rozprawy. Nie oznacza to jednak, że obwiniona nie ma żadnego wpływu na dalszy przebieg sprawy. Może poczekać na rozstrzygnięcie sądu, złożyć własny wniosek procesowy albo bronić się na rozprawie, jeżeli nie zgadza się z zarzutem lub wysokością kary.
Masz problem prawny podobny do opisanego w artykule?
Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny • Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje
Za podstawowe wykroczenie z art. 86 § 1 K.w. grozi kara grzywny. Obecnie nie należy już opierać się na dawnym założeniu, że w takiej sprawie górna granica grzywny wynosi zawsze 5000 zł. Z art. 24 § 1a K.w. wynika, że za wybrane wykroczenia drogowe, w tym art. 86 § 1, § 1a i § 2 K.w., grzywnę można wymierzyć do 30 000 zł.
W praktyce wysokość grzywny zależy od okoliczności sprawy: stopnia zagrożenia, sposobu jazdy, miejsca zdarzenia, natężenia ruchu, skutków zdarzenia, uprzednich naruszeń oraz sytuacji osobistej i majątkowej obwinionego. Jeżeli nikomu nic się nie stało, kierująca była trzeźwa, a zdarzenie miało charakter jednorazowy, sąd może wymierzyć karę łagodniejszą niż w sprawach z realną szkodą lub wysokim ryzykiem dla innych uczestników ruchu.
Surowsze zasady dotyczą sytuacji, gdy następstwem wykroczenia jest naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia innej osoby. Wtedy art. 86 § 1a K.w. przewiduje grzywnę nie niższą niż 1500 zł. Jeżeli sprawca dopuścił się czynu w stanie po użyciu alkoholu albo podobnie działającego środka, art. 86 § 2 K.w. przewiduje areszt, ograniczenie wolności albo grzywnę nie niższą niż 2500 zł.
W razie popełnienia wykroczenia z art. 86 § 1 K.w. przez osobę prowadzącą pojazd sąd może także orzec zakaz prowadzenia pojazdów. Nie jest to jednak automatyczne w każdej sprawie. Znaczenie ma przede wszystkim stopień zagrożenia oraz okoliczności zdarzenia.
Zobacz również:
wykroczenie z art. 86 k.w.
Tak, ale trzeba odróżnić dwie sytuacje. Pierwsza dotyczy wniosku oskarżyciela publicznego, czyli najczęściej policji. Oskarżyciel może, za zgodą obwinionego przesłuchanego w toku czynności wyjaśniających, umieścić we wniosku o ukaranie wniosek o skazanie bez przeprowadzania rozprawy i zaproponować określoną karę albo środek karny.
Druga sytuacja dotyczy samego obwinionego. Jeżeli taki wniosek nie został złożony przez oskarżyciela, obwiniony może po wezwaniu na rozprawę albo po zawiadomieniu o jej terminie wystąpić z wnioskiem o skazanie w określony sposób bez przeprowadzania rozprawy. Wniosek powinien wskazywać, jakiego rozstrzygnięcia obwiniony oczekuje, na przykład określonej grzywny i braku zakazu prowadzenia pojazdów.
Taki wniosek ma sens przede wszystkim wtedy, gdy obwiniony akceptuje zasadniczy opis czynu, chce zakończyć sprawę szybciej i zależy mu na zaproponowaniu sądowi łagodnego, konkretnego rozstrzygnięcia. Jeżeli natomiast kierująca nie pamięta zdarzenia, podejrzewa przyczynę medyczną albo kwestionuje powstanie zagrożenia, wniosek o skazanie bez rozprawy może być niekorzystny, bo opiera się na założeniu, że sprawa nadaje się do zakończenia bez pełnego postępowania dowodowego.
Sąd może wydać wyrok nakazowy na posiedzeniu, bez udziału stron, jeżeli uzna, że wystarczające jest wymierzenie nagany, grzywny albo kary ograniczenia wolności, a okoliczności czynu i wina obwinionego nie budzą wątpliwości. W sprawach z art. 86 § 1 K.w. jest to częsta ścieżka, zwłaszcza gdy w aktach znajdują się notatki policji, wyjaśnienia obwinionego i brak jest sporu co do przebiegu zdarzenia.
Jeżeli sąd wyda wyrok nakazowy, obwiniona otrzyma go pocztą. Od takiego wyroku przysługuje sprzeciw od wyroku nakazowego. Termin wynosi 7 dni od doręczenia wyroku. Wniesienie sprzeciwu powoduje, że wyrok nakazowy traci moc, a sprawa jest rozpoznawana na zasadach ogólnych.
Jeżeli obwiniona nie wniesie sprzeciwu w terminie albo sprzeciw cofnie, wyrok nakazowy staje się prawomocny. Dopiero wtedy należy wykonać orzeczenie, w tym zapłacić grzywnę i koszty, zgodnie z wezwaniem sądu.
W sprawie o art. 86 § 1 K.w. warto sprawdzić przede wszystkim, co dokładnie wynika z wniosku o ukaranie. Istotne są: opis miejsca zdarzenia, warunki pogodowe, oznakowanie drogi, natężenie ruchu, obecność innych uczestników ruchu, zapis z radiowozu lub monitoringu, wynik badania trzeźwości, dokumentacja medyczna oraz wyjaśnienia kierującej.
Jeżeli wezwana karetka zabrała kierującą do szpitala, dokumentacja medyczna może działać w dwie strony. Z jednej strony może potwierdzać, że nie stwierdzono stanu chorobowego tłumaczącego zdarzenie. Z drugiej strony sama interwencja medyczna, objawy zgłaszane na miejscu albo wcześniejsze problemy zdrowotne mogą uzasadniać dalsze wyjaśnienie, czy kierująca miała realną możliwość zachowania należytej ostrożności.
Jeżeli materiał dowodowy nie jest jednoznaczny, warto rozważyć, czy zamiast szybkiego zakończenia sprawy nie lepiej złożyć wyjaśnienia, wnioski dowodowe albo sprzeciw od wyroku nakazowego. Szczególne znaczenie mają wątpliwościami dowodowymi w sprawie wykroczenia, bo wyrok nakazowy powinien zapadać tylko wtedy, gdy okoliczności czynu i wina nie budzą wątpliwości.
Wyrok sądu w sprawie o wykroczenie drogowe może mieć także konsekwencje ewidencyjne. Punkty karne nie są zwykle wpisywane jako kara w samym wyroku. Wynikają z przepisów o ewidencji kierujących i są przypisywane po prawomocnym rozstrzygnięciu, jeżeli dane naruszenie jest ujęte w taryfikatorze punktów.
Dlatego w sprawie sądowej warto patrzeć nie tylko na samą grzywnę. Znaczenie mogą mieć także koszty sądowe, ewentualny zakaz prowadzenia pojazdów oraz punkty karne, które pojawią się po prawomocnym zakończeniu sprawy.
Poniższe przykłady pokazują, dlaczego w sprawach z art. 86 K.w. ważne jest ustalenie nie tylko samego naruszenia zasad ruchu, ale też zagrożenia, winy i właściwej strategii procesowej.
Kierowca po zmroku zjechał częściowo na pobocze, ponieważ na jezdnię nagle wbiegło zwierzę. Nie doszło do kolizji, a nagranie z kamery samochodowej potwierdziło gwałtowną przeszkodę. W takiej sytuacji obrona może wskazywać, że manewr był reakcją na nagłe zagrożenie, a nie nieostrożną jazdą.
Kierująca przez kilkaset metrów poruszała się poboczem drogi krajowej, mijając pieszych i zmuszając innych kierowców do hamowania. Policja sporządziła notatkę, a w aktach znalazło się nagranie z radiowozu. Jeżeli dowody potwierdzają taki przebieg zdarzenia, sąd może uznać, że doszło do realnego zagrożenia i wymierzyć grzywnę.
Obwiniony otrzymał wyrok nakazowy z grzywną, ale z akt wynikało, że w miejscu zdarzenia nie było innych uczestników ruchu, a opis policji był bardzo ogólny. W takiej sytuacji wniesienie sprzeciwu może być uzasadnione, bo sprawa wymaga wyjaśnienia na rozprawie, zamiast automatycznego zaakceptowania wyroku.
Nie zawsze. Dla odpowiedzialności z art. 86 § 1 K.w. trzeba wykazać niezachowanie należytej ostrożności oraz spowodowanie zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Sam nieprawidłowy tor jazdy może być ważnym dowodem, ale sąd powinien ocenić całość okoliczności.
Warto to rozważyć tylko wtedy, gdy obwiniony akceptuje odpowiedzialność i chce zaproponować sądowi konkretne, łagodne rozstrzygnięcie. Jeżeli istnieją wątpliwości co do winy, przyczyny zjechania z drogi albo realnego zagrożenia, lepsza może być obrona na rozprawie.
Tak. W sprawach o wykroczenia sąd może wydać wyrok nakazowy bez udziału stron, jeżeli okoliczności czynu i wina obwinionego nie budzą wątpliwości. Obwiniony może jednak wnieść sprzeciw w terminie 7 dni od doręczenia wyroku.
Nie. Art. 86 § 1 K.w. dotyczy spowodowania zagrożenia bezpieczeństwa, a nie wyłącznie spowodowania szkody lub obrażeń. Brak obrażeń może jednak wpływać na ocenę stopnia szkodliwości czynu i wysokość grzywny.
Tak, jeżeli dane naruszenie podlega punktacji zgodnie z przepisami o ewidencji kierujących. Punkty karne są skutkiem ewidencyjnym prawomocnego rozstrzygnięcia, a nie osobną karą wpisywaną przez sąd do sentencji wyroku.
W sprawie jazdy poboczem zakwalifikowanej z art. 86 § 1 K.w. kluczowe jest ustalenie, czy kierująca nie zachowała należytej ostrożności i czy jej zachowanie stworzyło zagrożenie w ruchu drogowym. Jeżeli dowody są jednoznaczne, można rozważyć wniosek o skazanie bez rozprawy albo zaakceptowanie wyroku nakazowego. Jeżeli jednak są wątpliwości co do przebiegu zdarzenia, stanu zdrowia kierującej lub realnego zagrożenia, warto rozważyć obronę i złożenie odpowiednich wniosków dowodowych.
Potrzebujesz pomocy w swojej sprawie?
Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje
1. Ustawa z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń - Dz.U. 1971 nr 12 poz. 114, w szczególności art. 24 i art. 86.
2. Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - Dz.U. 1997 nr 98 poz. 602, w szczególności art. 3.
3. Ustawa z dnia 24 sierpnia 2001 r. Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia - Dz.U. 2001 nr 106 poz. 1148, w szczególności art. 58, art. 60, art. 73, art. 93 i art. 94.
4. Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami - Dz.U. 2011 nr 30 poz. 151, w szczególności przepisy o ewidencji kierujących naruszających przepisy ruchu drogowego.
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Opracowanie redakcyjne na podstawie porady prawnej. Ekspert merytoryczny: Katarzyna Bereda
Adwokat, absolwentka Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Szczecińskiego – pracę magisterską napisała z prawa pracy. Podczas studiów odbyła liczne praktyki, zarówno w sądach, jak i w kancelariach adwokackich. Aplikację adwokacką rozpoczęła w 2015 roku. W marcu 2018...
>> więcej informacjiPotrzebujesz pomocy prawnika?
Opisz sprawę i otrzymaj wycenę porady. Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny
Pracujemy 7 dni w tygodniu
Zapytaj prawnika