Mój pies pogryzł innego psa – co grozi właścicielowi?

Odpowiedzialność za pogryzienie innego psa

Podstawowym przepisem w sprawie, w której pies zranił innego psa, jest art. 77 Kodeksu wykroczeń. Odpowiada nie tylko właściciel, lecz także osoba, która w danym momencie faktycznie sprawowała opiekę nad psem, jeżeli nie zachowała zwykłych albo nakazanych środków ostrożności.

Nie chodzi wyłącznie o smycz i kaganiec. Sąd lub organ prowadzący sprawę ocenia całe zachowanie opiekuna: miejsce zdarzenia, liczbę osób i zwierząt w otoczeniu, temperament psa, wcześniejsze agresywne zachowania, możliwość odwołania psa, reakcję opiekuna oraz lokalne przepisy porządkowe. W wielu gminach obowiązki właścicieli psów są doprecyzowane w regulaminach utrzymania czystości i porządku.

Jeżeli oba psy były bez smyczy i kagańców, trzeba ustalić, czy oba pozostawały pod realną kontrolą opiekunów. Sam fakt, że drugi pies również biegał luzem, nie wyłącza odpowiedzialności, ale może mieć znaczenie dla oceny winy, przyczynienia się do zdarzenia oraz wysokości ewentualnych roszczeń.

Jakie środki ostrożności powinien zachować opiekun psa?

Ustawa o ochronie zwierząt zakazuje puszczania psów bez możliwości ich kontroli i bez oznakowania umożliwiającego identyfikację właściciela albo opiekuna. Wyjątek dotyczy terenu prywatnego, jeżeli jest ogrodzony w sposób uniemożliwiający psu wyjście.

W praktyce oznacza to, że pies może być spuszczony ze smyczy tylko wtedy, gdy opiekun faktycznie nad nim panuje, może go odwołać i nie naraża innych osób ani zwierząt. Przy psie dużym, reaktywnym, lękliwym albo mającym za sobą agresywne zachowania zwykłe środki ostrożności będą oceniane surowiej.

Znaczenie ma też miejsce zdarzenia. Inaczej ocenia się wybieg dla psów, a inaczej chodnik przy ruchliwej ulicy, osiedlowy skwer, klatkę schodową czy wąską alejkę. Obowiązek zachowania środków ostrożności obejmuje też niepuszczanie psa luzem przy ulicy, co ma znaczenie również w sprawach związanych z sytuacją, gdy pies wybiega na drogę.

Czy grozi mandat albo sprawa w sądzie?

Sprawa może zakończyć się mandatem, wnioskiem o ukaranie do sądu albo innym rozstrzygnięciem, zależnie od ustaleń Policji lub straży gminnej. Jeżeli opiekun nie zgadza się z mandatem, może odmówić jego przyjęcia. Wtedy organ może skierować sprawę do sądu, który oceni dowody.

Na podstawie art. 77 § 1 k.w. za niezachowanie zwykłych lub nakazanych środków ostrożności grozi kara ograniczenia wolności, grzywna do 1000 zł albo nagana. Jeżeli pies swoim zachowaniem stwarzał niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia człowieka, zastosowanie może mieć art. 77 § 2 k.w.; wówczas grzywna jest wymierzana według ogólnych zasad Kodeksu wykroczeń, czyli co do zasady od 20 zł do 5000 zł, chyba że szczególny przepis stanowi inaczej.

Przy ocenie kary znaczenie ma m.in. rozmiar szkody, zachowanie po zdarzeniu, próba udzielenia pomocy, opłacenie leczenia, przeprosiny, wcześniejsze incydenty z psem oraz to, czy opiekun realnie próbował zapobiec atakowi.

Czy dobrowolnie poddać się karze?

W sprawach o wykroczenia formalnie chodzi o skazanie bez przeprowadzania rozprawy. Oskarżyciel publiczny może taki wniosek zamieścić we wniosku o ukaranie za zgodą obwinionego, a obwiniony może również sam wystąpić z takim wnioskiem po wezwaniu na rozprawę albo zawiadomieniu o jej terminie.

Nie warto automatycznie godzić się na karę tylko dlatego, że pies zranił inne zwierzę. Najpierw trzeba sprawdzić, czy opis czynu jest prawidłowy, czy wysokość grzywny jest proporcjonalna, czy dowody rzeczywiście wskazują na winę oraz czy drugi opiekun nie przyczynił się do zdarzenia.

Zgoda na skazanie bez rozprawy może być rozsądna, jeżeli okoliczności nie budzą wątpliwości, pies faktycznie nie był kontrolowany, szkoda jest udokumentowana, a proponowana kara jest łagodna i kończy sprawę. Jeżeli natomiast sporne jest to, który pies zaatakował pierwszy, czy obrażenia powstały w opisany sposób albo czy oba psy były jednakowo poza kontrolą, lepiej rozważyć obronę i przedstawienie dowodów.

Odszkodowanie za leczenie pogryzionego psa

Odpowiedzialność wykroczeniowa nie wyczerpuje sprawy. Właściciel poszkodowanego psa może dochodzić zwrotu kosztów leczenia, leków, badań, transportu do weterynarza, a w poważniejszych przypadkach także innych uzasadnionych wydatków wynikających ze zdarzenia.

Podstawą cywilną jest art. 431 Kodeksu cywilnego. Osoba, która zwierzę chowa albo się nim posługuje, jest obowiązana do naprawienia wyrządzonej przez nie szkody, chyba że wykaże brak winy własnej i brak winy osoby, za którą ponosi odpowiedzialność. W praktyce przy psie puszczonym luzem wykazanie braku winy bywa trudne.

Jeżeli oba psy były bez smyczy i oba opiekunowie nie panowali nad sytuacją, możliwe jest ustalenie przyczynienia się poszkodowanego albo podział odpowiedzialności. Warto więc zebrać rachunki, zdjęcia obrażeń, opis leczenia, dane świadków i korespondencję z drugim właścicielem.

Co zrobić od razu po zdarzeniu?

Po pogryzieniu należy przede wszystkim zabezpieczyć psy, udzielić pomocy zwierzęciu i wymienić dane z drugim opiekunem. Jeżeli na miejsce przyjechała Policja albo straż gminna, warto spokojnie przedstawić swoją wersję wydarzeń i wskazać świadków.

Nie należy składać pochopnych oświadczeń typu „przyjmuję całą winę”, jeżeli przebieg zdarzenia nie jest jasny. Można natomiast zadeklarować współpracę, przekazać dane polisy OC w życiu prywatnym, jeżeli obejmuje szkody wyrządzone przez psa, i poprosić o przesłanie rachunków za leczenie.

FAQ

Źródła

• Ustawa z dnia 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń, w szczególności art. 24, art. 77 i art. 78.
• Ustawa z dnia 24 sierpnia 2001 r. – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia, w szczególności art. 58, art. 60, art. 63 i art. 64.
• Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny, w szczególności art. 431.
• Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt, w szczególności art. 10a.

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.