Korespondencja z nieletnią podającą się za dorosłą – czy grozi odpowiedzialność karna?

Kiedy kontakt z osobą nieletnią może być przestępstwem?

Polskie prawo karne przewiduje szczególną ochronę osób małoletnich poniżej 15. roku życia. Najważniejsze znaczenie mają tutaj przepisy art. 200 oraz art. 200a Kodeksu karnego.

Zgodnie z art. 200 § 1 Kodeksu karnego karalne jest obcowanie płciowe z małoletnim poniżej 15 lat, jak również podejmowanie wobec takiej osoby innych czynności seksualnych.

Odpowiedzialność karna może dotyczyć także sytuacji internetowych, w szczególności gdy dochodzi do składania propozycji seksualnych, przesyłania materiałów erotycznych albo nakłaniania do określonych zachowań.

W praktyce znaczenie ma nie tylko faktyczny wiek rozmówcy, ale również charakter rozmowy oraz zamiar osoby dorosłej.

Uwodzenie małoletniego przez internet – art. 200a Kodeksu karnego

Art. 200a Kodeksu karnego dotyczy tzw. groomingu, czyli nawiązywania kontaktu z małoletnim poniżej 15 lat za pośrednictwem internetu lub innych środków komunikacji elektronicznej.

Przepis obejmuje m.in. sytuacje, gdy sprawca:

• zmierza do spotkania z małoletnim w celu popełnienia przestępstwa seksualnego, Przy granicy 15 lat zobacz też artykuł o relacji z 15-latką.
• proponuje małoletniemu czynności seksualne,
• nakłania do udziału w produkowaniu treści pornograficznych.

Odpowiedzialność może pojawić się już na etapie samej komunikacji internetowej, nawet jeżeli nie doszło do spotkania.

Warto pamiętać, że przepisy dotyczą wyłącznie osób poniżej 15. roku życia. W praktyce często pojawiają się jednak problemy dowodowe związane z ustaleniem wieku rozmówcy oraz świadomości sprawcy.

Zobacz również: granica wieku przy czynnościach seksualnych

Czy można odpowiadać karnie, jeśli małoletnia podawała się za pełnoletnią?

W praktyce zdarzają się sytuacje, gdy osoba małoletnia świadomie podaje fałszywy wiek, używa zdjęć sugerujących pełnoletność albo deklaruje ukończenie 18 lat.

Taka okoliczność może mieć bardzo duże znaczenie dowodowe. Jeżeli osoba pełnoletnia działała w dobrej wierze i miała racjonalne podstawy sądzić, że rozmawia z osobą dorosłą, może to wpływać na ocenę strony podmiotowej czynu.

Nie oznacza to jednak automatycznego wyłączenia odpowiedzialności. Organy ścigania oraz sąd analizują całość okoliczności, w tym:

• treść rozmów,
• sposób przedstawiania się przez małoletniego,
• różnicę wieku stron,
• zachowanie osoby dorosłej po uzyskaniu informacji o rzeczywistym wieku.

Jeżeli po uzyskaniu informacji o małoletniości kontakt jest kontynuowany w sposób seksualny, ryzyko odpowiedzialności karnej znacząco wzrasta.

Przesyłanie treści erotycznych i pornograficznych

Szczególnie ryzykowne jest przesyłanie zdjęć, nagrań lub wiadomości o charakterze pornograficznym osobie poniżej 15 lat.

Zgodnie z art. 200 § 3 Kodeksu karnego karalne jest prezentowanie treści pornograficznych małoletniemu poniżej 15 lat albo udostępnianie takich materiałów w sposób umożliwiający zapoznanie się z nimi.

W praktyce może chodzić zarówno o wysyłanie zdjęć i filmów, jak również prowadzenie rozmów o charakterze seksualnym połączonych z przesyłaniem materiałów erotycznych.

W kontekście takich sytuacji warto zapoznać się również z problematyką rozpowszechniania treści pornograficznych.

Jak ograniczyć ryzyko odpowiedzialności karnej?

Przy zawieraniu znajomości internetowych warto zachować ostrożność, szczególnie gdy rozmowa zaczyna mieć charakter erotyczny.

W praktyce pomocne może być:

• unikanie seksualnych rozmów z nowo poznanymi osobami bez pewności co do wieku,
• weryfikacja wieku rozmówcy przed spotkaniem,
• zachowanie korespondencji potwierdzającej deklarowany wiek drugiej osoby,
• natychmiastowe zakończenie kontaktu po ustaleniu, że rozmówca jest poniżej 15 lat.

Znaczenie może mieć również to, czy zachowanie osoby dorosłej wyczerpuje znamiona przestępstwa wobec małoletniego.

FAQ

Czy samo pisanie z nieletnią jest przestępstwem?

Nie zawsze. Odpowiedzialność karna zależy przede wszystkim od wieku małoletniego oraz charakteru rozmów. Szczególnie ryzykowne są propozycje seksualne i przesyłanie treści pornograficznych osobom poniżej 15 lat.

Czy brak wiedzy o wieku wyłącza odpowiedzialność?

Może mieć istotne znaczenie dla oceny sprawy, ale nie daje automatycznej ochrony przed odpowiedzialnością. Każda sytuacja oceniana jest indywidualnie.

Czy warto zachować korespondencję?

Tak. Wiadomości potwierdzające, że druga osoba podawała fałszywy wiek, mogą mieć duże znaczenie dowodowe.

Czy odpowiedzialność grozi także bez spotkania?

Tak. W niektórych przypadkach już sama komunikacja internetowa może wyczerpywać znamiona czynu zabronionego, np. z art. 200a Kodeksu karnego.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny – Dz.U. 1997 nr 88 poz. 553
2. Art. 200 i art. 200a Kodeksu karnego – aktualne brzmienie przepisów.

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.