Kolizja drogowa po wjechaniu na czerwonym świetle

Zatrzymanie prawa jazdy po kolizji na czerwonym świetle

W opisanej sytuacji najważniejsze są dwie odrębne kwestie: czasowe zatrzymanie prawa jazdy po zdarzeniu oraz ewentualne późniejsze konsekwencje sądowe i administracyjne. Sam fakt, że doszło do kolizji bez osób rannych, nie oznacza automatycznie bezterminowej utraty prawa jazdy.

Policjant może zatrzymać wydane w kraju prawo jazdy za pokwitowaniem na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, jeżeli zachodzi uzasadnione podejrzenie, że kierowca popełnił przestępstwo lub wykroczenie, za które może być orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów. W sprawie o wykroczenie sąd właściwy do rozpoznania sprawy wydaje postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy w terminie 14 dni od otrzymania informacji o zatrzymaniu dokumentu lub od otrzymania prawa jazdy. Na takie postanowienie przysługuje zażalenie. Osobno omawiamy także potrącenie pieszego przejściu zatrzymanie prawa jazdy.

Inną podstawą zatrzymania prawa jazdy jest art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g, czyli przekroczeniu limitu 24 punktów. To postępowanie ma charakter administracyjny i jest niezależne od tego, czy sąd w sprawie o wykroczenie orzeknie zakaz prowadzenia pojazdów.

Jeżeli sąd nie wyda postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy albo po rozpoznaniu zażalenia uzna zatrzymanie za niezasadne, powinno dojść do zwrotu dokumentu przez odpowiedni wpis w centralnej ewidencji kierowców.

Czy sąd może orzec zakaz prowadzenia pojazdów?

Jeżeli w wyniku wjazdu na czerwonym świetle doszło do kolizji, lecz nikt nie doznał obrażeń, sprawa zwykle dotyczy art. 86 § 1 Kodeksu wykroczeń. Przepis ten obejmuje sytuację, w której kierujący, nie zachowując należytej ostrożności, powoduje zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym. W takim przypadku grozi grzywna.

Za wykroczenia wskazane między innymi w art. 86 § 1 oraz art. 92 § 1 Kodeksu wykroczeń grzywna może być wymierzona do 30 000 zł. Sam przejazd na czerwonym świetle jest naruszeniem sygnałów świetlnych, a czyn ten zagrożony jest wysoką grzywną i punktami karnymi; więcej o sankcjach za sam przejazd na czerwonym opisujemy w odrębnym materiale.

Sąd może orzec zakaz prowadzenia pojazdów, ponieważ art. 86 § 3 Kodeksu wykroczeń przewiduje taką możliwość w razie popełnienia wykroczenia z art. 86 § 1 przez osobę prowadzącą pojazd. Nie jest to jednak obowiązek sądu. W praktyce znaczenie mają między innymi: przebieg zdarzenia, stopień zagrożenia, dotychczasowa historia naruszeń, liczba punktów karnych, zachowanie po kolizji, naprawienie szkody oraz to, czy prawo jazdy jest konieczne do pracy.

Jeżeli zakaz zostanie orzeczony, zgodnie z art. 29 Kodeksu wykroczeń trwa od 6 miesięcy do 3 lat. Sąd określa także rodzaj pojazdów, których zakaz dotyczy. Okres faktycznego wcześniejszego zatrzymania prawa jazdy zalicza się na poczet orzeczonego zakazu.

Punkty karne po wyroku albo mandacie

W obecnym taryfikatorze niestosowanie się do sygnałów świetlnych, czyli między innymi wjazd na czerwonym świetle, oznacza 15 punktów karnych. Spowodowanie zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym bez obrażeń uczestników ma kod A 06 i odpowiada mu 10 punktów.

Jeżeli jednym czynem kierowca jednocześnie naruszył przepisy i spowodował zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym, do ewidencji mogą zostać wpisane oba naruszenia, ale punkty przypisuje się co do zasady za naruszenie, któremu odpowiada większa liczba punktów. Przy typowym przejeździe na czerwonym świetle zakończonym kolizją bez obrażeń oznacza to zwykle 15 punktów, a nie automatyczne zsumowanie 15 i 10 punktów.

W sprawie skierowanej do sądu punkty mogą najpierw widnieć jako wpis tymczasowy. Wpis ostateczny pojawia się po prawomocnym rozstrzygnięciu sądu, dlatego wyrok skazujący także generuje wpis punktów do ewidencji. Zagadnienia związane z punktami karnymi po prawomocnym skazaniu warto sprawdzić zwłaszcza wtedy, gdy odmówiono przyjęcia mandatu albo sprawa została od razu skierowana do sądu.

Jeżeli przed kolizją kierowca miał 18 punktów, a za nowe naruszenie zostanie prawomocnie przypisane 15 punktów, suma przekroczy 24 punkty. Wtedy oprócz sprawy sądowej trzeba liczyć się z odrębnymi konsekwencjami administracyjnymi związanymi z nadzorem nad kierującym.

Co do zasady punkty usuwa się po upływie roku, licząc od daty uprawomocnienia się rozstrzygnięcia, a jeżeli w sprawie nałożono grzywnę, okres ten może być liczony od daty jej uiszczenia. Nie warto więc zakładać, że wpis tymczasowy albo nieopłacona grzywna szybko znikną bez dalszych skutków.

Co oznacza przekroczenie 24 punktów?

Przekroczenie 24 punktów nie jest tym samym co sądowy zakaz prowadzenia pojazdów. Sądowy zakaz wynika z orzeczenia w sprawie o wykroczenie, natomiast przekroczenie limitu punktów uruchamia procedurę administracyjną prowadzoną przez właściwe organy.

W praktyce po przekroczeniu 24 punktów na podstawie wpisów ostatecznych komendant wojewódzki Policji występuje do organu właściwego w sprawach wydawania prawa jazdy z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Oznacza to ryzyko konieczności zdania egzaminu państwowego. Aktualne przepisy ustawy o kierujących pojazdami przewidują także obowiązki związane z badaniami psychologicznymi oraz kursem reedukacyjnym w przypadkach określonych w tej ustawie i z uwzględnieniem przepisów przejściowych.

Jeżeli kierowca ponownie przekroczy 24 punkty w okresie 5 lat od doręczenia informacji o obowiązku ukończenia kursu reedukacyjnego, starosta może wydać decyzję o cofnięciu uprawnień. Po takim cofnięciu odzyskanie prawa jazdy wymaga ponownego spełnienia wymagań stawianych osobie, która ubiega się o uprawnienia po raz pierwszy. W zbliżonych sprawach pomocny może być również tekst o tym, jak wygląda jazda niewykonaniu badań cofnięte uprawnienia.

Odrębne, surowsze zasady dotyczą kierowców w okresie próbnym oraz osób, które uzyskały pierwsze prawo jazdy niedawno. W takich sprawach trzeba każdorazowo sprawdzić datę uzyskania uprawnień, daty naruszeń i podstawę działania organu.

Jak odzyskać prawo jazdy po zatrzymaniu lub zakazie?

Sposób odzyskania prawa jazdy zależy od tego, z jakiego powodu dokument został zatrzymany i jak zakończy się sprawa.

• Jeżeli sąd nie utrzyma zatrzymania prawa jazdy i nie orzeknie zakazu, dokument powinien zostać zwrócony przez właściwy wpis w ewidencji.
• Jeżeli sąd orzeknie zakaz prowadzenia pojazdów na okres nieprzekraczający roku, po jego wykonaniu zwykle trzeba złożyć wniosek o zwrot dokumentu lub przywrócenie uprawnień, o ile nie ma innej podstawy zatrzymania.
• Jeżeli zakaz albo pozbawienie możliwości kierowania trwało ponad rok, przepisy przewidują obowiązek pozytywnego zdania egzaminu państwowego sprawdzającego kwalifikacje.
• Jeżeli problemem jest przekroczenie punktów karnych, trzeba wykonać obowiązki wskazane przez organ, w szczególności te dotyczące kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji, badań albo kursu, jeżeli zostały nałożone.
• Jeżeli doszło do cofnięcia uprawnień, samo odczekanie określonego czasu nie wystarcza; trzeba spełnić warunki przewidziane dla ponownego uzyskania uprawnień.

Nie należy prowadzić pojazdu w czasie obowiązywania zatrzymania prawa jazdy, zakazu sądowego albo decyzji administracyjnej. Może to spowodować znacznie poważniejsze konsekwencje niż sama kolizja.

Jak bronić się w sprawie o zakaz prowadzenia pojazdów?

W sprawie sądowej warto skupić się nie tylko na samej winie, ale także na tym, czy zakaz prowadzenia pojazdów jest rzeczywiście konieczny. Jeżeli kierowca przyznaje się do błędu, znaczenie mogą mieć: brak osób poszkodowanych, niewielki rozmiar szkody, szybkie usunięcie skutków kolizji, współpraca z Policją, dotychczasowy sposób prowadzenia pojazdów i realna potrzeba korzystania z prawa jazdy w pracy lub opiece nad rodziną.

Jeżeli kierowca kwestionuje przebieg zdarzenia, trzeba przeanalizować dowody: nagrania z kamer, sygnalizację świetlną, szkic miejsca zdarzenia, zeznania świadków, ślady hamowania, uszkodzenia pojazdów oraz to, czy rzeczywiście doszło do wjazdu na czerwonym świetle.

Jeżeli w sprawie pojawiły się obrażenia u uczestników zdarzenia, kwalifikacja prawna może się zmienić. Wtedy nie należy opierać się wyłącznie na zasadach dotyczących zwykłej kolizji bez osób rannych.

FAQ

Czy za kolizję na czerwonym świetle prawo jazdy jest zabierane na stałe?

Nie automatycznie. Przy wykroczeniu sąd może orzec zakaz prowadzenia pojazdów od 6 miesięcy do 3 lat, ale nie musi tego robić. Trwała utrata uprawnień może wynikać dopiero z odrębnych konsekwencji administracyjnych, na przykład cofnięcia uprawnień w określonych przypadkach.

Ile punktów grozi za wjazd na czerwonym świetle z kolizją?

Za niestosowanie się do sygnałów świetlnych przewidziano 15 punktów. Za spowodowanie zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym bez obrażeń przewidziano 10 punktów. Jeżeli wynika to z jednego czynu, punkty zwykle przypisuje się za naruszenie surowsze punktowo.

Czy Policja może zatrzymać prawo jazdy od razu po kolizji?

Tak, jeżeli zachodzi uzasadnione podejrzenie popełnienia wykroczenia lub przestępstwa, za które może zostać orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów. Następnie sprawę zatrzymania ocenia sąd albo prokurator, zależnie od rodzaju postępowania.

Czy można złożyć zażalenie na zatrzymanie prawa jazdy?

Tak. Na postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy przysługuje zażalenie. Warto w nim wykazać, dlaczego dalsze zatrzymanie dokumentu jest nieproporcjonalne albo nieuzasadnione okolicznościami sprawy.

Czy po zakazie prowadzenia trzeba ponownie zdawać egzamin?

Jeżeli prawo jazdy było zatrzymane albo kierowca był pozbawiony możliwości kierowania przez okres przekraczający rok, co do zasady konieczne jest pozytywne zdanie egzaminu państwowego. Przy krótszym zakazie egzamin nie zawsze jest wymagany, chyba że wynika to z innej podstawy, na przykład punktów karnych.

Czy wyrok sądu powoduje wpis punktów karnych?

Tak, jeżeli prawomocny wyrok stwierdza popełnienie naruszenia objętego punktami karnymi. Wcześniej w ewidencji może widnieć wpis tymczasowy, który po prawomocnym rozstrzygnięciu staje się wpisem ostatecznym albo jest usuwany.

Podsumowanie

Kolizja po wjeździe na czerwonym świetle nie oznacza automatycznej utraty prawa jazdy na stałe. Sąd może jednak orzec zakaz prowadzenia pojazdów, a przy dużej liczbie wcześniejszych punktów karnych jeszcze poważniejsze mogą okazać się skutki administracyjne przekroczenia limitu 24 punktów. Dlatego w takiej sprawie trzeba osobno ocenić zatrzymanie prawa jazdy, ryzyko zakazu sądowego, liczbę punktów oraz procedurę odzyskania uprawnień.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń - ISAP
2. Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - ISAP
3. Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami - ISAP
4. Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 września 2023 r. w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego - Dz.U. 2023 poz. 1897

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.