Zarzut kolizji, do której nie doszło – jak się bronić?

Wezwanie na policję w sprawie rzekomej kolizji

Jeżeli kierowca otrzymuje wezwanie na policję w sprawie kolizji, do której jego zdaniem nie doszło, pierwszym krokiem jest ustalenie, w jakim charakterze ma zostać przesłuchany. Inna jest sytuacja świadka, a inna osoby podejrzanej o popełnienie wykroczenia. W sprawach o wykroczenia nie używa się pojęcia „podejrzany” tak jak w postępowaniu karnym; praktycznie chodzi o osobę, której może zostać przypisane wykroczenie, a po skierowaniu wniosku o ukaranie do sądu – o obwinionego. Przy podobnej ocenie praktyczne znaczenie ma też wniosek przesłuchanie świadka miejscu zamieszkania.

Podczas czynności wyjaśniających policja ustala, czy są podstawy do skierowania wniosku o ukaranie. Zgodnie z art. 54 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia czynności te powinny być zakończone w ciągu miesiąca od ich podjęcia, ale przekroczenie tego terminu samo w sobie nie oznacza automatycznego umorzenia sprawy.

Jeżeli żona nie wie, o jakim zdarzeniu mowa, nie powinna zgadywać, dopowiadać okoliczności ani potwierdzać wersji, której nie pamięta. Może spokojnie wskazać, że nie kojarzy zdarzenia, nie zauważyła żadnego kontaktu z innym pojazdem, samochód nie ma uszkodzeń i wnosi o sprawdzenie konkretnych dowodów.

Jaki przepis może mieć zastosowanie przy kolizji?

W typowej kolizji na drodze publicznej, w strefie zamieszkania albo w strefie ruchu policja najczęściej rozważa art. 86 § 1 Kodeksu wykroczeń. Przepis ten dotyczy osoby, która nie zachowując należytej ostrożności, powoduje zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Jeżeli następstwem czynu jest naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia innej osoby, wchodzi w grę art. 86 § 1a Kodeksu wykroczeń, z minimalną grzywną 1500 zł.

Jeżeli zdarzenie miało mieć miejsce poza drogą publiczną, strefą zamieszkania lub strefą ruchu, na przykład na prywatnym terenie, może mieć znaczenie art. 98 Kodeksu wykroczeń. Dotyczy on prowadzenia pojazdu poza tymi miejscami bez zachowania należytej ostrożności, jeżeli zagraża to bezpieczeństwu innej osoby.

Nie każde zgłoszenie szkody oznacza jednak wykroczenie. Trzeba wykazać konkretne zachowanie kierowcy, związek z uszkodzeniem albo zagrożeniem oraz okoliczności zdarzenia. O winie w kolizji decydują konkretne okoliczności manewru, dlatego przy nietypowych sytuacjach warto porównać sprawę z problemami dotyczącymi ustalenia winy w nietypowej kolizji.

Jak bronić się przed zarzutem kolizji, do której nie doszło?

Najważniejsze jest szybkie zabezpieczenie dowodów. W praktyce warto wykonać zdjęcia całego pojazdu, zwłaszcza miejsc wskazywanych jako potencjalne miejsce kontaktu, zachować dokumentację serwisową, sprawdzić nagrania z kamer osiedlowych, sklepowych, firmowych albo prywatnych wideorejestratorów oraz ustalić, gdzie samochód znajdował się w czasie wskazanym przez zgłaszającego.

Jeżeli drugi pojazd ma uszkodzenia, a na samochodzie osoby obwinianej nie ma żadnych śladów kontaktu, warto wnosić o oględziny obu pojazdów i – w razie potrzeby – o opinię biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych lub techniki samochodowej. Biegły może ocenić, czy uszkodzenia mogły powstać w opisany sposób, na wskazanej wysokości i przy użyciu konkretnego pojazdu.

W sprawach parkingowych i przy niewielkich otarciach częste są pomyłki w numerach rejestracyjnych, błędne rozpoznanie modelu auta albo pochopne wnioski świadka. Obrona obejmuje także argumentację techniczną dotyczącą charakteru rzekomych uszkodzeń, co ma znaczenie zwłaszcza przy obronie przed niezasadnym roszczeniem ubezpieczyciela.

Czy przyjmować mandat, jeśli kierowca zaprzecza kolizji?

Jeżeli kierowca uważa, że kolizji nie spowodował, co do zasady nie powinien przyjmować mandatu. Przyjęcie mandatu oznacza jego prawomocność i znacznie utrudnia późniejszą obronę. Uchylenie prawomocnego mandatu jest możliwe tylko w ograniczonych przypadkach, na przykład gdy grzywnę nałożono za czyn, który nie jest wykroczeniem, a nie wtedy, gdy po czasie kierowca po prostu uzna, że dowody były słabe.

Odmowa przyjęcia mandatu nie jest przyznaniem się do winy. W takiej sytuacji organ może skierować wniosek o ukaranie do sądu, a wtedy sprawa będzie rozpoznawana na podstawie dowodów. W sądzie można wnosić o przesłuchanie świadków, zabezpieczenie monitoringu, przeprowadzenie oględzin pojazdów i opinię biegłego.

Regres ubezpieczeniowy po rzekomej kolizji

Warto odróżnić odpowiedzialność za wykroczenie od ewentualnych roszczeń ubezpieczyciela. Samo ustalenie, że doszło do kolizji, nie oznacza automatycznie regresu z OC. Zgodnie z art. 43 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych zakład ubezpieczeń może dochodzić zwrotu wypłaconego odszkodowania od kierującego między innymi wtedy, gdy szkoda została wyrządzona umyślnie, kierowca był po alkoholu lub środkach odurzających, nie miał wymaganych uprawnień, wszedł w posiadanie pojazdu wskutek przestępstwa albo zbiegł z miejsca zdarzenia.

Przy rzekomej kolizji parkingowej szczególnie istotne bywa twierdzenie o oddaleniu się z miejsca zdarzenia. Jeżeli kierowca nie wiedział o żadnym kontakcie z innym pojazdem, trzeba wyraźnie wskazywać tę okoliczność i wykazywać, że brak reakcji nie był świadomą ucieczką. Ocena zależy jednak od konkretnego stanu faktycznego, w tym od charakteru uszkodzeń, hałasu, nagrań, zachowania kierowcy i zeznań świadków. W powiązanym kontekście warto sprawdzić również uszkodzenie samochodu parkingu ucieczka miejsca kolizji.

Terminy w sprawie o wykroczenie

Karalność wykroczenia co do zasady ustaje po roku od czasu jego popełnienia. Jeżeli w tym czasie wszczęto postępowanie, karalność ustaje z upływem 2 lat od zakończenia tego rocznego okresu, czyli w praktyce po 3 latach od czynu. Jeżeli postępowanie nie zostanie wszczęte w określonym czasie, sprawa się przedawni, dlatego w podobnych sprawach znaczenie mają także terminy przedawnienia wykroczenia.

Nie należy jednak opierać obrony wyłącznie na upływie czasu. W sprawach o rzekomą kolizję najważniejsze jest jak najszybsze zgłoszenie wniosków dowodowych, ponieważ monitoring bywa kasowany po kilku dniach lub tygodniach, a świadkowie z czasem pamiętają mniej szczegółów.

FAQ

Czy samo zeznanie świadka wystarczy do ukarania za kolizję?

Może być dowodem, ale nie powinno być oceniane w oderwaniu od innych okoliczności. Jeżeli świadek mógł pomylić tablice, model auta albo moment zdarzenia, trzeba wskazać te wątpliwości i żądać weryfikacji przez monitoring, oględziny pojazdów lub opinię biegłego.

Czy brak uszkodzeń mojego auta wyklucza odpowiedzialność?

Brak uszkodzeń jest bardzo ważnym argumentem, ale nie zawsze automatycznie kończy sprawę. Trzeba ustalić, jakie uszkodzenia zgłasza druga strona, na jakiej wysokości się znajdują i czy technicznie mogły powstać w kontakcie z Twoim pojazdem.

Co powiedzieć na policji, jeśli nie pamiętam kolizji?

Należy mówić zgodnie z prawdą. Jeżeli nie kojarzysz zdarzenia, wskaż to jasno. Możesz opisać, gdzie był pojazd, kto nim kierował, czy auto ma ślady uszkodzeń oraz jakie dowody policja powinna sprawdzić.

Czy mogę odmówić przyjęcia mandatu?

Tak. Odmowa przyjęcia mandatu jest dopuszczalna, zwłaszcza gdy nie zgadzasz się z zarzutem. Wtedy sprawa może trafić do sądu, gdzie będzie można przedstawić dowody i argumenty obrony.

Czy ubezpieczyciel może żądać ode mnie zwrotu odszkodowania?

Może, ale tylko w przypadkach określonych w przepisach, między innymi przy umyślnym wyrządzeniu szkody, alkoholu, braku uprawnień albo ucieczce z miejsca zdarzenia. Przy spornym zdarzeniu trzeba oddzielnie bronić się przed zarzutem wykroczenia i ewentualnym roszczeniem regresowym.

Źródła

• Ustawa z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń, w szczególności art. 45, art. 86 i art. 98 – ISAP Sejm.
• Ustawa z dnia 24 sierpnia 2001 r. Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia, w szczególności art. 54 i art. 101 – ISAP Sejm.
• Ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, UFG i PBUK, w szczególności art. 43 – ISAP Sejm.

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.