• Data: 2025-08-21 Autor: Marek Gola
Czy nie będąc wierzycielem spółki, mogę zgłosić doniesienie do prokuratury zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa przez zarząd spółki z o.o., który nie złożył wniosku o jej upadłość, mimo iż spółka nie regulowała swoich zobowiązań i toczą się przeciwko niej egzekucje komornicze? Prezes spółki jest mi winien prywatnie kilkadziesiąt tys. zł. Ma już z tego tytułu sprawę karną.

W pierwszej kolejności podnieść należy, iż zgodnie z art. 586 § 1 Kodeksu spółek handlowych kto, będąc członkiem zarządu spółki albo likwidatorem, nie zgłasza wniosku o upadłość spółki handlowej pomimo powstania warunków uzasadniających według przepisów upadłość spółki podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
W mojej ocenie zawiadomienie o uzasadnionym podejrzeniu popełnienia przestępstwa może złożyć każdy, kto ma wiedzę o zachowaniu członków zarządu, które może wypełniać znamiona czynu opisanego w art. 586 . Przepis ten nie zawiera żadnego wskazania, jakoby czyn był ścigany na wniosek pokrzywdzonego, co powoduje, że złożenie zawiadomienia winno skutkować pochyleniem się organów ścigania nad jego treścią, a nie skorzystanie z prawa o zwrot zawiadomienia jako złożonego przez osobę nieuprawnioną.
Wyobraźmy sobie spółkę budowlaną, która przez kilka miesięcy nie opłaca wynagrodzeń pracowników ani faktur podwykonawców. Egzekucje komornicze kończą się bezskutecznie, a zarząd wciąż nie składa wniosku o upadłość. W efekcie wierzyciele nie tylko tracą pieniądze, ale też są zmuszeni do finansowania kosztownych procesów sądowych, podczas gdy menedżerowie spółki podejmują nowe kontrakty, wiedząc, że firma nie ma już środków na ich realizację.
W innym przypadku chodziło o spółkę transportową, której zarząd świadomie zaciągał kolejne zobowiązania, chociaż już od dawna nie regulował rat leasingowych i ubezpieczeń. Właściciele pojazdów odzyskiwali je w trybie windykacyjnym, a pracownicy pozostawali bez pensji. Mimo tego, członkowie zarządu zwlekali z decyzją o zgłoszeniu upadłości, narażając wierzycieli na jeszcze większe straty i otwierając sobie drogę do odpowiedzialności karnej.
Trzeci przykład dotyczy spółki handlowej prowadzącej sieć sklepów, która utraciła płynność finansową po przegranej sprawie o odszkodowanie. Zarząd nie poinformował wierzycieli o faktycznej sytuacji finansowej i nie złożył wniosku o upadłość, choć przepisy wyraźnie tego wymagały. W tym czasie spółka nadal zawierała umowy z dostawcami, co doprowadziło do kolejnych zobowiązań i pogłębienia strat. W końcu prokuratura wszczęła postępowanie na podstawie zawiadomienia złożonego przez osobę trzecią, która dowiedziała się o skali problemu z dokumentów sądowych.
Zarząd spółki, który w obliczu niewypłacalności nie składa wniosku o upadłość, naraża się nie tylko na odpowiedzialność cywilną wobec wierzycieli, ale także na sankcje karne. Zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa może złożyć każdy, kto posiada wiedzę o takim zaniechaniu – nie jest konieczne bycie wierzycielem spółki. To ważny instrument ochrony obrotu gospodarczego, pozwalający ograniczyć straty wierzycieli i przeciwdziałać nieuczciwym praktykom w działalności gospodarczej.
Jeśli masz wątpliwości, czy zarząd spółki działa zgodnie z prawem, potrzebujesz pomocy przy przygotowaniu zawiadomienia do prokuratury albo chcesz skonsultować swoją sytuację związaną z długami i upadłością spółki – skorzystaj z naszej porady prawnej online. Wystarczy opisać problem, a otrzymasz rzetelną i szybką odpowiedź prawnika wraz z propozycją dalszych działań.
1. Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych - Dz.U. 2000 nr 94 poz. 1037
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Zapytaj prawnika