• Stan prawny na: 2026-05-22
Brak kontaktu ze sklepem internetowym, fałszywy numer przesyłki, brak danych firmy lub nagłe zniknięcie strony mogą wskazywać na oszustwo internetowe. W takiej sytuacji warto szybko zabezpieczyć dowody i podjąć działania zarówno wobec banku, jak i organów ścigania.
Wyjaśniamy, gdzie zgłosić oszustwo przy zakupach online, jak zwiększyć szanse na odzyskanie pieniędzy oraz jakie prawa przysługują kupującemu.
Masz podobny problem prawny?
Opisz sprawę i otrzymaj wycenę porady od prawnika. Samo zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Opisz sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny • Pracujemy 7 dni w tygodniu
Opisane okoliczności mogą wskazywać na podejrzenie popełnienia przestępstwa oszustwa określonego w art. 286 Kodeksu karnego. Chodzi o sytuację, w której sprawca wprowadza kupującego w błąd w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, np. przyjmując płatność mimo braku zamiaru wysłania towaru.
Oszustwo można zgłosić:
W zawiadomieniu warto dokładnie opisać przebieg transakcji, wskazać daty, kwoty, dane rachunku bankowego oraz dołączyć dowody. Jeżeli podobnych poszkodowanych jest więcej, może to mieć znaczenie dla postępowania karnego oraz oceny skali działania sprawcy.
Zobacz również: oszustwo na portalu ogłoszeniowym
Masz problem prawny podobny do opisanego w artykule?
Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny • Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje
Należy jak najszybciej zabezpieczyć wszystkie dowody związane z zakupem. Szczególnie ważne są:
W wielu przypadkach warto równolegle skontaktować się z bankiem lub operatorem płatności. Przy płatności kartą możliwe może być uruchomienie procedury chargeback. Czas reakcji ma znaczenie, dlatego nie warto czekać wielu tygodni na kolejne obietnice sprzedawcy.
Jeżeli sklep nie podaje danych przedsiębiorcy, brak jest numeru NIP lub adresu, a kontakt ogranicza się wyłącznie do wiadomości e-mail, są to sygnały ostrzegawcze świadczące o podwyższonym ryzyku oszustwa.
Nawet jeśli istnieje podejrzenie oszustwa, można dodatkowo wysłać sprzedawcy formalne wezwanie do wykonania umowy albo zwrotu pieniędzy. Najlepiej zrobić to mailowo oraz listem poleconym za potwierdzeniem odbioru, o ile możliwe jest ustalenie adresu przedsiębiorcy.
Podstawą roszczeń cywilnych mogą być przepisy dotyczące niewykonania umowy, w tym art. 471 Kodeksu cywilnego. Kupujący może domagać się:
Jeżeli uda się ustalić dane sprawcy, możliwe bywa również dochodzenie roszczeń cywilnych niezależnie od postępowania karnego.
Zobacz również: dalsze kroki po oszustwie online
Tak. Informacje od innych poszkodowanych mogą mieć znaczenie dowodowe, zwłaszcza gdy wskazują na powtarzalny sposób działania sprawcy. W praktyce organy ścigania często łączą podobne zgłoszenia dotyczące tego samego sklepu, rachunku bankowego lub domeny internetowej.
Jeżeli wiele osób zostało poszkodowanych przez ten sam sklep lub sprzedawcę, możliwe jest także wspólne działanie wielu poszkodowanych, choć możliwość zastosowania pozwu zbiorowego zależy od konkretnej sytuacji i rodzaju roszczeń.
Przed zakupem warto sprawdzić podstawowe informacje o sprzedawcy. Szczególną ostrożność powinny wzbudzić:
Warto również sprawdzić przedsiębiorcę w CEIDG albo KRS oraz zweryfikować numer rachunku bankowego na tzw. białej liście podatników VAT, jeżeli sklep deklaruje prowadzenie działalności gospodarczej.
Poniższe sytuacje pokazują, jak w praktyce wyglądają najczęstsze oszustwa związane ze sprzedażą internetową.
Pani Joanna kupiła markowe buty w sklepie reklamującym się w mediach społecznościowych. Po opłaceniu zamówienia otrzymała numer przesyłki, który nie istniał w systemie przewoźnika. Po kilku dniach sklep zmienił nazwę domeny i przestał odpowiadać na wiadomości. Dzięki szybkiemu zgłoszeniu do banku udało się rozpocząć procedurę chargeback.
Pan Michał zamówił elektronikę w atrakcyjnej cenie. Po kilku tygodniach oczekiwania odkrył, że sprzedawca używał danych innej firmy, a wskazany adres nie istnieje. Policja ustaliła później, że ten sam rachunek bankowy pojawiał się w kilkunastu podobnych zgłoszeniach.
Pani Ewa kupiła towar przez sklep internetowy bez wcześniejszego sprawdzenia opinii. Gdy przesyłka nie dotarła, odnalazła na forum internetowym dziesiątki podobnych historii innych klientów. Poszkodowani wspólnie przekazali organom ścigania dowody, co ułatwiło identyfikację sprawcy.
Nie zawsze. Czasem problem wynika z opóźnień lub niewykonania umowy. Jeżeli jednak sprzedawca podaje fałszywe dane, unika kontaktu lub od początku nie zamierzał wysłać towaru, może chodzić o oszustwo.
Tak, ale skuteczność zależy od okoliczności sprawy i szybkości działania. Warto niezwłocznie zgłosić sprawę bankowi oraz organom ścigania.
W wielu przypadkach tak. Organy ścigania mogą ustalać dane właściciela rachunku bankowego, adresy IP, historię płatności oraz informacje od operatorów płatności.
Tak. Nawet jeżeli pojedyncza strata jest niewielka, sprawca może oszukiwać wiele osób jednocześnie. Zgłoszenie pomaga wykryć skalę procederu.
Najlepiej zachować całą dokumentację do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego lub cywilnego. Dotyczy to również zrzutów ekranu i korespondencji mailowej.
Potrzebujesz pomocy w swojej sprawie?
Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje
1. Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny – Dz.U. 1997 nr 88 poz. 553
2. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny – Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
3. Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego – Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Opracowanie redakcyjne na podstawie porady prawnej. Ekspert merytoryczny: Janusz Polanowski
Prawnik – absolwent Wydziału Prawa i Administracji UMCS w Lublinie. Łączy zainteresowania naukowe z zagadnieniami praktycznymi, co szczególnie dotyczy prawa Republiki Czeskiej oraz Republiki Słowackiej . Naszym Klientom udziela odpowiedzi na pytania...
>> więcej informacjiPotrzebujesz pomocy prawnika?
Opisz sprawę i otrzymaj wycenę porady. Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny
Pracujemy 7 dni w tygodniu
Zapytaj prawnika
Bezpłatne zasoby, które realnie pomagają — kalkulatory, słownik, kodeksy i wzory pism.
