Groźba karalna, gdy emocje biorą górę
• Data: 2026-01-17 Autor: Katarzyna Talkowska
Zadzwoniłem do redakcji lokalnego portalu po tym, jak w mediach społecznościowych pojawiło się zdjęcie zatrzymania mojego zięcia przez policję. Uważam, że publikacja takich materiałów była nieetyczna – to drastyczna scena, która wyrządza krzywdę mojej rodzinie. W rozmowie z osobą z redakcji poprosiłem o usunięcie posta. W trakcie wymiany zdań, pod wpływem emocji, powiedziałem: „Niech się pani ogląda za siebie”. Rozmowa została nagrana, a po kilku dniach otrzymałem wezwanie na policję – jestem podejrzewany o groźby karalne z art. 190 Kodeksu karnego. Nie wiem, co dalej robić i czy rzeczywiście mogłem popełnić przestępstwo.
.jpg)
Groźba karalna w świetle prawa
Zgodnie z art. 190 § 1 Kodeksu karnego, kto grozi innej osobie popełnieniem przestępstwa na jej szkodę lub na szkodę osoby jej najbliższej, jeżeli groźba ta wzbudza w zagrożonym uzasadnioną obawę, że będzie spełniona, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat dwóch. Ściganie tego czynu następuje na wniosek pokrzywdzonego.
Celem tego przepisu jest ochrona wolności człowieka rozumianej jako poczucie bezpieczeństwa – wolność od strachu, lęku czy uczucia zagrożenia (postanowienie SN z 15.02.2007 r., IV KK 273/06). Pokrzywdzonym może być tylko osoba, do której groźba została skierowana i która w wyniku jej usłyszenia realnie odczuła obawę o swoje bezpieczeństwo (wyrok SN z 13.02.2008 r., I BK 407/07).
Czym jest groźba
Groźbą w rozumieniu art. 190 k.k. jest zapowiedź popełnienia przestępstwa. Może być ona wypowiedziana słownie, napisana, a nawet wyrażona gestem lub zachowaniem – np. poprzez podjeżdżanie samochodem w sposób zagrażający drugiej osobie (wyrok SN z 3.04.2008 r., IV KK 471/07). Kluczowe jest, by z kontekstu wynikało, że adresat mógł odebrać te słowa jako realną zapowiedź czynu zabronionego.
Obawa spełnienia groźby
Dla zaistnienia przestępstwa nie wystarczy sama wypowiedź – konieczne jest, by groźba wzbudziła u adresata uzasadnioną obawę, że może zostać spełniona. Obawa ta jest zjawiskiem subiektywnym, ale sąd bada również, czy w danych okolicznościach przeciętny, rozsądny człowiek uznałby ją za realną. Dowodem na istnienie obawy może być np. zgłoszenie sprawy na policję.
Przy ocenie obawy bierze się pod uwagę kontekst rozmowy i sytuację emocjonalną obu stron. Nie liczy się rzeczywiste niebezpieczeństwo, lecz odbiór przez adresata – czy mógł racjonalnie uwierzyć, że groźba zostanie spełniona.
Jak się bronić
W opisanym przypadku można argumentować, że wypowiedź była wynikiem emocji i nie stanowiła rzeczywistej groźby popełnienia przestępstwa. Chodziło raczej o spontaniczną reakcję w obronie bliskich, a nie o zapowiedź czynu zabronionego. Jeśli jednak prokuratura uzna, że doszło do przestępstwa, warto złożyć wniosek o warunkowe umorzenie postępowania – szczególnie gdy sprawca nie był wcześniej karany i sytuacja miała incydentalny charakter.
Podsumowanie
Groźba karalna to przestępstwo, które może mieć miejsce także w wyniku emocjonalnej wypowiedzi. Kluczowe znaczenie ma odbiór słów przez osobę zagrożoną, nie intencje wypowiadającego. W takich sprawach duże znaczenie mają okoliczności, ton rozmowy i wcześniejsze relacje stron. Warto pamiętać, że nawet jedno nieprzemyślane zdanie może być potraktowane jako groźba, dlatego w postępowaniu należy spokojnie wyjaśnić swoje intencje i emocje.
Przykłady
Przykład 1
Podczas kłótni sąsiedzkiej mężczyzna powiedział: „Jeszcze pożałujesz, że mnie nagrywasz”. Sąd uznał, że nie była to groźba karalna, ponieważ brakowało zapowiedzi popełnienia konkretnego przestępstwa.
Przykład 2
Właściciel sklepu powiedział klientowi: „Jak tu jeszcze raz wejdziesz, to cię pobiję”. Groźba wzbudziła realny strach, a sąd uznał wypowiedź za groźbę karalną z art. 190 §1 k.k.
Przykład 3
W internecie ktoś napisał do byłej partnerki: „Zobaczysz, co ci zrobię”. Kobieta zgłosiła sprawę na policję. Mimo braku czynu, sąd uznał, że słowa mogły wywołać uzasadnioną obawę – zapadł wyrok skazujący.
Oferta porad prawnych
Potrzebujesz pomocy w sprawie groźby karalnej lub innego przestępstwa przeciwko wolności? Skontaktuj się z nami – udzielimy kompleksowej porady i pomożemy w przygotowaniu wyjaśnień do policji lub prokuratury.
Źródła:
1. Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz.U. 1997 nr 88 poz. 553
2. Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 luty 2007 r.,sygn. akt IV KK 273/06
3. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 luty 2008 r., sygn. akt I BK 407/07
4. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 kwietnia 2008 r., sygn. akt IV KK 471/07
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
.jpg "Jak bronić się przed zarzutem wręczenia łapówki na stacji diagnostycznej")
.jpg "Padłem ofiarą oszusta internetowego, co teraz zrobić")
prawnicy z dużym doświadczeniem
Zapytaj prawnika
NAJNOWSZE
Zadaj pytanie »
» Groźba karalna, gdy emocje biorą górę
» Padłem ofiarą oszusta internetowego, co teraz zrobić
» Nielegalne oprogramowanie, konsekwencje i możliwości obrony
» Jak bronić się przed zarzutem wręczenia łapówki na stacji diagnostycznej
» Groźby i zniesławienie w rodzinie, jak chronić rodziców przed agresywnym członkiem rodziny
