Czy grzywny za jazdę po alkoholu można rozłożyć na raty?
• Data: 2025-08-21 Autor: Marek Gola
W zeszłym roku zostałem zatrzymany i skazany za jazdę pod wpływem alkoholu. Pierwszy raz w lutym, potem w lipcu i sierpniu. Wyroki zapadały w różnych terminach. Pierwszy wyrok jako osoba niekarana, później już jako karana. Mam się stawić do zakładu karnego. Co można zrobić w tej sprawie? Nie jestem w stanie spłacić jednorazowo wszystkich tych grzywien (łącznie 12 tys. zł). Czy wpłaty na fundusz też można rozłożyć na raty? Jestem zmuszony wyjechać za granicę, żeby zarobić na grzywny. Mam żonę i dwójkę dzieci. Czy odroczenie wykonania kary jest możliwe? Dozór elektroniczny?
Czy sąd może odroczyć wykonanie kary pozbawienia wolności?
Sąd może odroczyć wykonanie kary pozbawienia wolności na okres do roku, jeżeli natychmiastowe wykonanie kary pociągnęłoby dla skazanego lub jego rodziny zbyt ciężkie skutki. W stosunku do skazanej kobiety ciężarnej oraz osoby skazanej samotnie sprawującej opiekę nad dzieckiem sąd może odroczyć wykonanie kary na okres do 3 lat po urodzeniu dziecka. Odroczenie może być udzielone kilkakrotnie, jednak łączny okres odroczenia nie może przekroczyć okresów wskazanych w § 1; okres odroczenia biegnie od dnia wydania pierwszego postanowienia w tym przedmiocie. Z treści Pana pytania wynika, że dotychczas nie starał się Pan o odroczenie.
„Za ciężką chorobę uznaje się także stan skazanego, w którym umieszczenie go w zakładzie karnym może zagrażać życiu lub spowodować dla jego zdrowia poważne niebezpieczeństwo. Nie każda, nawet ciężka, choroba, będzie stanowić podstawę obligatoryjnego odroczenia wykonania kary na czas nieokreślony (na czas trwania przeszkody), ale tylko taka, która powoduje zagrożenie życia lub poważne niebezpieczeństwo dla zdrowia i której nie można skutecznie leczyć w warunkach zakładu karnego. Zbyt ciężkie skutki dla skazanego lub jego rodziny oznaczają taką sytuację, gdy osadzenie skazanego spowodowałoby oczywiste, czy wręcz rażące i niesprawiedliwe pogorszenie jego sytuacji zdrowotnej, ekonomicznej, osobistej - podobnie w odniesieniu do jego rodziny, które mogłoby spowodować stałe i nieodwracalne zmiany na ich szkodę (np. choroba lub inwalidztwo skazanego lub członka rodziny, niezbędna pomoc w utrzymaniu gospodarstwa, zapewnienie utrzymania, potrzeba ukończenia szkoły, różne zdarzenia losowe)” (E. Samborski , Pisma procesowe w sprawach karnych, Warszawa 2008).
Wniosek o odroczenie kary pozbawienia wolności
Od wniosku o odroczenie wykonania kary pozbawienia wolności albo kary ograniczenia wolności opłata sądowa zgodnie z z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych wynosi 80 zł.
W posiedzeniu w przedmiocie odroczenia lub przerwy ma prawo wziąć udział prokurator, skazany oraz jego obrońca, a także sądowy kurator zawodowy lub dyrektor zakładu karnego, jeżeli składali wniosek o wydanie postanowienia. Na postanowienie w przedmiocie odroczenia lub przerwy przysługuje zażalenie.
Wniosek należy złożyć w sądzie, który wydał orzeczenie w pierwszej instancji. Zgodnie z art. 3 § 1 Kodeksu karnego wykonawczego sąd, który wydał orzeczenie w pierwszej instancji, jest właściwy również w postępowaniu dotyczącym wykonania tego orzeczenia. Jednakże w stosunku do skazanego lub sprawcy przebywającego w okręgu innego sądu właściwy w postępowaniu dotyczącym wykonania orzeczenia jest sąd równorzędny, w którego okręgu skazany lub sprawca ma miejsce stałego pobytu, chyba że ustawa stanowi inaczej. Wyjątek dotyczy sytuacji osoby która została oddana pod dozór kuratora. Zgodnie z u uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 29 października 2002 r., sygn. akt I KZP 29/02, „Sąd Rejonowy, w którego okręgu dozór był wykonywany i który zgodnie z art. 178 § 1 k.k.w. zarządził wykonanie warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności, jest także właściwy do wykonania tego orzeczenia, chociaż nie orzekał w sprawie w pierwszej instancji, a w tym do rozstrzygania kwestii incydentalnych związanych z jego wykonaniem”.
Wniosek należy złożyć jak najszybciej. Do wniosku proszę dołączyć całą dokumentację wskazującą na Pana sytuację rodzinną i majątkową.
Przykłady
Pani Anna, samotna matka dwójki dzieci, została skazana na karę grzywny za prowadzenie samochodu po alkoholu. Jednorazowa spłata była dla niej niemożliwa, ponieważ utrzymywała rodzinę z pensji kasjerki. Sąd, biorąc pod uwagę jej trudną sytuację materialną i konieczność opieki nad dziećmi, zgodził się rozłożyć grzywnę na kilkanaście rat miesięcznych. Dzięki temu mogła kontynuować pracę i powoli spłacać zobowiązania, nie narażając swojej rodziny na dramatyczne pogorszenie warunków życia.
Pan Marek, pracownik budowlany, został kilkukrotnie zatrzymany za jazdę pod wpływem alkoholu i w końcu miał odbyć krótką karę pozbawienia wolności. Był jedynym żywicielem rodziny, a jego żona nie mogła podjąć pracy ze względu na chorobę. Sąd przychylił się do jego wniosku o odroczenie wykonania kary, uznając, że natychmiastowe osadzenie doprowadziłoby do skrajnie trudnej sytuacji życiowej jego bliskich. W tym czasie Marek zdołał spłacić część zobowiązań finansowych i przygotować rodzinę na przyszłość.
Pan Tomasz, informatyk, został skazany na karę roku pozbawienia wolności. Złożył wniosek o odbycie kary w systemie dozoru elektronicznego, ponieważ musiał utrzymywać mieszkanie i spłacać kredyt hipoteczny. Sąd, po sprawdzeniu warunków technicznych i uzyskaniu zgody jego żony, przychylił się do wniosku. Dzięki temu Tomasz mógł pracować zdalnie i zarabiać na spłatę rat kredytu, a jednocześnie odbywał karę w domu, pod kontrolą systemu elektronicznego.
Podsumowanie
Sprawy związane z grzywną czy karą pozbawienia wolności nie muszą oznaczać bezradności wobec wymiaru sprawiedliwości. Skazany ma prawo ubiegać się o rozłożenie grzywny na raty, odroczenie wykonania kary czy nawet odbycie jej w systemie dozoru elektronicznego. Wszystkie te rozwiązania służą temu, by pogodzić odpowiedzialność za popełniony czyn z realiami życia rodzinnego i zawodowego. Kluczowe jest szybkie złożenie wniosku i rzetelne udokumentowanie swojej sytuacji – to często decyduje o tym, czy sąd przychyli się do prośby.
Oferta porad prawnych
Potrzebujesz pomocy w sprawach karnych lub cywilnych? Oferujemy szybkie i rzetelne porady prawne online – bez wychodzenia z domu. Wystarczy opisać swoją sytuację, a nasz prawnik przygotuje odpowiedź dostosowaną do Twoich potrzeb. Gwarantujemy jasne wyjaśnienia, praktyczne wskazówki i pełną poufność. Skontaktuj się z nami, aby uzyskać profesjonalne wsparcie dokładnie wtedy, gdy go potrzebujesz.
Źródła:
1. Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz.U. 1997 nr 88 poz. 553
2. Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 29 października 2002 r., sygn. akt I KZP 29/02
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
