Mandat sprzed lat a praca w dyplomacji

Czy dawne wykroczenie figuruje w Krajowym Rejestrze Karnym?

Po odmowie przyjęcia mandatu sprawa o wykroczenie może trafić do sądu. Jeżeli sąd wydał wyrok nakazowy i orzekł grzywnę albo karę ograniczenia wolności, nadal jest to ukaranie za wykroczenie, a nie skazanie za przestępstwo. Przy wykroczeniach i zaświadczeniu o niekaralności warto sprawdzić także mandat a karalność.

Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o Krajowym Rejestrze Karnym w KRK gromadzi się dane między innymi o osobach skazanych za przestępstwa, przestępstwa skarbowe oraz o osobach prawomocnie skazanych za wykroczenia na karę aresztu. Oznacza to, że grzywna za przejście na czerwonym świetle albo wykonane prace społeczne za wykroczenie nie powinny same w sobie powodować wpisu w KRK.

Jeżeli kandydat chce mieć pewność, może pobrać aktualną informację z KRK przez e-KRK, w punkcie informacyjnym albo listownie. Wydane elektronicznie zaświadczenie ma postać dokumentu elektronicznego; sam wydruk nie jest urzędowym dokumentem.

Zatarcie ukarania za wykroczenie

W sprawie zatrudnienia w dyplomacji trzeba najpierw ustalić, czy dawne zdarzenie było mandatem, czy prawomocnym wyrokiem za wykroczenie, oraz czy ukaranie nadal wywołuje skutki prawne. Szczegółowe wyjaśnienie, kiedy wykroczenie wpływa na zaświadczenie z KRK i kiedy ukaranie uważa się za niebyłe, zawiera artykuł wyrok za wykroczenie a niekaralność w KRK.

Ten tekst koncentruje się dalej na treści konkretnego kwestionariusza MSZ i na tym, czy pytanie pracodawcy obejmuje także dawne lub zatarte wykroczenia.

Kwestionariusz MSZ i praca w dyplomacji

W aktualnych wymaganiach dotyczących aplikacji dyplomatyczno-konsularnej pojawia się między innymi wymóg nieskazania prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne lub umyślne przestępstwo skarbowe, korzystania z pełni praw publicznych oraz gotowości do poddania się postępowaniu sprawdzającemu w zakresie informacji niejawnych.

Dawne wykroczenie porządkowe, takie jak przejście przez jezdnię na czerwonym świetle, nie jest przestępstwem. Jeżeli nie orzeczono kary aresztu, a kara została wykonana i ukaranie uległo zatarciu, w zwykłej informacji z KRK nie powinno być wpisu z tego tytułu.

Nie należy jednak odpowiadać automatycznie. Jeżeli formularz MSZ pyta o skazanie za przestępstwo albo o aktualną niekaralność, odpowiedź odnosi się do tych kategorii. Jeżeli natomiast pyta szerzej o wcześniejsze sprawy, postępowania lub wykroczenia, można krótko wyjaśnić, że chodziło o wykroczenie, kara została wykonana, a ukaranie uległo zatarciu. Dotyczy to zwłaszcza pytań związanych z historią wykroczeń przy zatrudnieniu.

Czy pracodawca może żądać informacji o niekaralności?

Art. 22¹ Kodeksu pracy określa podstawowy zakres danych, których pracodawca może żądać od kandydata. Innych danych może żądać wtedy, gdy jest to konieczne do realizacji uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisu prawa.

Informacje o wyrokach skazujących i czynach zabronionych są szczególnie chronione. Zwykły pracodawca nie może dowolnie żądać zaświadczenia z KRK. Może wystąpić o informację z KRK wtedy, gdy wskaże konkretny przepis prawa, z którego wynika wymóg niekaralności na danym stanowisku.

W przypadku MSZ, placówek zagranicznych i stanowisk z dostępem do informacji niejawnych mogą występować szczególne podstawy prawne oraz dodatkowe oświadczenia. Właśnie dlatego decydująca jest treść konkretnego naboru, formularza i pouczeń.

Jak praktycznie postąpić?

Najpierw warto pobrać własną informację z KRK. Jeżeli potwierdza ona brak wpisu, a sprawa dotyczyła wyłącznie wykroczenia sprzed lat, kandydat ma mocny argument, że nie jest osobą karaną w rozumieniu wymogów karnych.

Następnie trzeba przeczytać formularz dosłownie. Pytanie o „skazanie za przestępstwo” nie jest pytaniem o każde wykroczenie. Pytanie o „wszystkie przypadki karalności” może wymagać ostrożniejszej odpowiedzi, ale zatarte wykroczenie należy opisać właśnie jako wykroczenie, a nie jako przestępstwo.

FAQ

Czy mandat za przejście na czerwonym świetle trafia do KRK?

Nie. Zwykły mandat za wykroczenie nie jest wpisywany do KRK. Wykroczenie trafia do KRK tylko wtedy, gdy prawomocnie orzeczono karę aresztu.

Czy wyrok nakazowy za wykroczenie jest skazaniem za przestępstwo?

Nie. Wyrok nakazowy może dotyczyć wykroczenia. Jeżeli czyn był wykroczeniem, nie należy go przedstawiać jako przestępstwa.

Po jakim czasie ukaranie za wykroczenie uważa się za niebyłe?

Co do zasady po 2 latach od wykonania, darowania albo przedawnienia wykonania kary. Wyjątki dotyczą między innymi nowego wykroczenia popełnionego przed upływem tego terminu oraz niewykonanego środka karnego.

Czy trzeba ujawniać zatarte wykroczenie w formularzu MSZ?

To zależy od pytania. Gdy formularz dotyczy przestępstw albo aktualnej niekaralności, zatarte wykroczenie co do zasady nie jest karalnością. Gdy formularz pyta szerzej o wszystkie dawne sprawy, należy odpowiedzieć zgodnie z jego treścią.

Podsumowanie

Dawna grzywna lub kara ograniczenia wolności za wykroczenie nie powinna figurować w KRK, jeżeli nie orzeczono kary aresztu. Po upływie ustawowego terminu ukaranie za wykroczenie uważa się za niebyłe.

W rekrutacji do MSZ najważniejsze jest dokładne brzmienie kwestionariusza. Zatarte wykroczenie nie jest skazaniem za przestępstwo, ale przy szerokich pytaniach lub procedurze bezpieczeństwa warto udzielić krótkiego, precyzyjnego wyjaśnienia.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 24 maja 2000 r. o Krajowym Rejestrze Karnym - Dz.U. 2000 nr 50 poz. 580
2. Ustawa z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń - Dz.U. 1971 nr 12 poz. 114
3. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy - Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141
4. Ustawa z dnia 21 stycznia 2021 r. o służbie zagranicznej - Dz.U. 2021 poz. 464
5. Informacje Ministerstwa Sprawiedliwości o KRK - gov.pl
6. Informacje KRK dla pracodawców - gov.pl
7. Informacje MSZ o naborze na aplikację dyplomatyczno-konsularną - gov.pl

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.