- Uporczywe wiadomości, telefony lub śledzenie mogą stanowić przestępstwo stalkingu z art. 190a K.k.
- W sprawach o stalking konieczny jest wniosek pokrzywdzonego o ściganie.
- Warto zabezpieczać SMS-y, e-maile, nagrania połączeń i dane świadków.
- Złośliwe dokuczanie może być także wykroczeniem z art. 107 K.w.
Kiedy zachowanie staje się bezprawnym nękaniem?
Jednorazowa wiadomość lub telefon zwykle nie wystarczą do odpowiedzialności karnej. Problem pojawia się wtedy, gdy kontakt jest uporczywy, powtarzalny i wywołuje u pokrzywdzonego poczucie zagrożenia, stres albo istotnie narusza prywatność.
Zgodnie z art. 190a § 1 Kodeksu karnego odpowiedzialności podlega osoba, która przez uporczywe nękanie wzbudza u innej osoby uzasadnione poczucie zagrożenia albo istotnie narusza jej prywatność. Przepis obejmuje m.in. natarczywe telefony, wiadomości SMS, e-maile, śledzenie (także śledzenie przez rodzinę), publikowanie informacji o życiu prywatnym czy kontaktowanie się z rodziną lub pracodawcą.
Jeżeli wiadomości zawierają groźby, warto dodatkowo przeanalizować, czy nie dochodzi również do innych przestępstw. Zobacz także: groźby towarzyszące niepokojeniu.
Masz problem prawny podobny do opisanego w artykule?
Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny • Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje
Art. 107 K.w. – złośliwe niepokojenie
Nie każde naganne zachowanie będzie od razu stalkingiem. W praktyce część spraw kwalifikuje się jako wykroczenie z art. 107 Kodeksu wykroczeń. Chodzi o sytuacje, gdy sprawca działa głównie po to, aby dokuczyć drugiej osobie i złośliwie ją niepokoi.
Przykładem mogą być uporczywe głuche telefony, celowe wysyłanie obraźliwych wiadomości albo prowokacyjne kontaktowanie się mimo wyraźnego sprzeciwu. Więcej na ten temat: złośliwe niepokojenie z art. 107.
Jak zgłosić stalking lub nękanie?
Zawiadomienie można złożyć na policji albo w prokuraturze. W sprawach dotyczących art. 190a K.k. konieczny jest wyraźny wniosek o ściganie sprawcy. W zgłoszeniu należy opisać częstotliwość kontaktów, ich treść oraz wpływ na życie prywatne i psychiczne pokrzywdzonego.
Najlepiej zabezpieczyć:
- SMS-y, e-maile i wiadomości z komunikatorów,
- historię połączeń,
- nagrania wiadomości głosowych,
- zrzuty ekranu,
- dane świadków.
Jeżeli zachowanie sprawcy ma charakter długotrwały i powoduje silny stres, może to potwierdzać również dokumentacja medyczna lub psychologiczna. W praktyce organy ścigania analizują całokształt zachowania, a nie pojedynczy incydent.
Zobacz również: uporczywe nękanie jako przestępstwo.
Przykłady
Poniższe sytuacje pokazują, kiedy zachowanie może zostać uznane za stalking albo złośliwe niepokojenie.
Była partnerka codziennie wysyłała po kilkanaście wiadomości, kontaktowała się z rodziną pokrzywdzonego i publikowała sugestie dotyczące jego życia prywatnego. Mężczyzna zaczął unikać wychodzenia z domu i zgłosił sprawę jako stalking.
Sąsiad regularnie wykonywał głuche telefony i wysyłał obraźliwe SMS-y wyłącznie po to, aby wywołać stres i zdenerwowanie. Sprawa została zakwalifikowana jako wykroczenie z art. 107 K.w.
FAQ
Czy mogę nagrywać rozmowy z osobą, która mnie nęka?
Osoba uczestnicząca w rozmowie co do zasady może ją nagrać w celu zabezpieczenia dowodu. Ocena dopuszczalności wykorzystania nagrania zależy jednak od okoliczności konkretnej sprawy.
Czy jednorazowy SMS wystarczy do zgłoszenia stalkingu?
Zwykle nie. Dla odpowiedzialności z art. 190a K.k. istotna jest uporczywość i powtarzalność zachowań.
Czy policja może wszcząć postępowanie bez mojego wniosku?
W sprawach o stalking z art. 190a § 1 K.k. konieczny jest wniosek pokrzywdzonego o ściganie sprawcy.
Potrzebujesz pomocy w swojej sprawie?
Opisz swoją sprawę prawnikowi ›
Wycena zwykle w ciągu 1 godziny
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje
Źródła:
1. Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny.
2. Ustawa z dnia 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń.
3. Wyrok Sądu Najwyższego z 30 stycznia 2013 r., III KK 213/12.
4. Wyrok Sądu Najwyższego z 22 czerwca 1995 r., III KRN 44/95.
