Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z prawem karnym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Zatrzymanie pieniędzy przez policję podczas kontroli

Autor: Marek Gola • Opublikowane: 2021-08-09

Syn, siedząc w samochodzie na parkingu, został poddany kontroli przez policję. Policja znalazła przy nim trzy skręty z marihuany, został zatrzymany, zrobiono mu test na narkotyki, który nic nie wykazał, w związku z tym został dowieziony do szpitala na pobranie krwi, zapewne celem dokładniejszego badania. Niestety został też zatrzymany, zabrano mu prawo jazdy, telefon, a co najbardziej dotkliwe, to resztę pieniędzy w kwocie 900 zł, które miał na życie. Po nocy spędzonej w areszcie został zwolniony, nie oddano mu jednak prawa jazdy oraz pieniędzy, informując go, że zatrzymane pieniądze i prawo jazdy są zabezpieczeniem na poczet przyszłej kary. Syn został bez środków do życia. Chcę się dowiedzieć, czy to jest legalne i zgodne z prawem, czy policja ma takie prawo?

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Zatrzymanie pieniędzy przez policję podczas kontroli

Zatrzymanie prawa jazdy i pieniędzy

W pierwszej kolejności pozwolę sobie wskazać, iż mam odmienne odczucia co do czynności organów ścigania aniżeli Pan. O ile zatrzymanie pieniędzy, które sprawca czynu zabronionego przy sobie posiada jest praktyką, o tyle zatrzymanie prawa jazdy w przypadku, kiedy badanie narkotestem nic nie wykazało, a nadto nie ma dowodu na to, że syn kierował pojazdem, już budzi moje wątpliwości. Posiadanie trzech skrętów z marihuany jest karalne. Nie pisze Pan jednak, czy ktokolwiek obserwował Pańskiego syna w czasie, kiedy ten przebywał w samochodzie. Jeżeli nie został zatrzymany podczas prowadzenia pojazdu, zaś badanie narkotestem nie wykazało niczego, to zatrzymanie prawa jazdy w oczekiwaniu na badania krwi jest już nadużyciem. Po pierwsze dlatego, że jest to drugie badanie, a po drugie, że z tego, co Pani pisze, nie ma dowodów na to, że syn prowadził pojazd, będąc pod wpływem środków odurzających. 

Prowadzenie pojazdu

W literaturze za prowadzącego pojazd uważa się tego, kto bezpośrednio włada mocą silnika oraz nadaje pojazdowi ruch i kierunek (np. A. Bachrach, Przestępstwa i wykroczenia…, s. 385; ). Wskazuje się, że „prowadzić pojazd” znaczy nie tylko obsługiwać układ kierowniczy, lecz także wszystkie podstawowe mechanizmy mające bezpośredni wpływ na jazdę, z tym że w wypadku, gdy kilka osób obsługuje te urządzenia, to współuczestniczą one w prowadzeniu pojazdu (J. Lewiński, Prawnik odpowiada, ZW 1980, nr 6, s. 86).

Zgodzić się także trzeba ze stwierdzeniem Sądu Najwyższego, że „do skazania niezbędne jest ustalenie, że sprawca znajdujący się w stanie nietrzeźwości wprawił w ruch pojazd mechaniczny, którym wówczas zamierzał kierować. Samo zajęcie przez nietrzeźwego kierowcę miejsca za kierownicą i uruchomienie motoru z zamiarem prowadzenia pojazdu rozważać należy w płaszczyźnie usiłowania” (uchwała z 8 grudnia 1960 r., VI KO 64/60, PiP 1961, nr 4–5, s. 845-846). W uzasadnieniu tego poglądu Sąd Najwyższy podkreślił, że „prowadzeniem pojazdu jest wprawianie w ruch silnika i pojazdu”.

Powyższe znajduje zastosowanie na zasadach analogii do środków odurzających. Wobec powyższego uważam, że zatrzymanie prawa jazdy winno być w pierwszej kolejności skarżone. 

Istotna z punktu widzenia interesów Pańskiego syna w odniesieniu do narkotyków jest treść art. 62 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, zgodnie z którym:

„Art. 62. 1. Kto, wbrew przepisom ustawy, posiada środki odurzające lub substancje psychotropowe, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.

2. Jeżeli przedmiotem czynu, o którym mowa w ust. 1, jest znaczna ilość środków odurzających lub substancji psychotropowych, sprawca podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.

3. W wypadku mniejszej wagi, sprawca podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku”.

Zgodnie z wyrokiem Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 27 czerwca 2012 r. „przy rozstrzyganiu, czy zachodzi wypadek mniejszej wagi, ilość posiadanego środka odurzającego jest tylko jednym z elementów, który powinien być brany pod uwagę, i niewielka ilość środka bynajmniej nie musi, niejako automatycznie, prowadzić do uprzywilejowanej subsumcji. O uznaniu konkretnego czynu zabronionego za wypadek mniejszej wagi decyduje całościowa ocena jego społecznej szkodliwości, jako zmniejszonej do stopnia uzasadniającego wymierzenie kary według skali zagrożenia ustawowego, przewidzianego w przepisie, wyodrębniającym wypadek mniejszej wagi w kategorii przestępstw określonego typu. Na ocenie tej ważą przesłanki dotyczące zarówno przedmiotowej, jak i podmiotowej strony czynu”.

Istotne jest wskazanie, iż przez „znaczną ilość narkotyków należy rozumieć jako ilość wystarczającą do jednorazowego zaspokojenia potrzeb co najmniej kilkudziesięciu osób uzależnionych” (zob. wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 8 marca 2012 r., sygn. akt II AKa 45/12). Rozstrzygnięcie co do znacznej ilości narkotyku nie jest oczywiste, a wobec rozbieżności praktyki wymaga odpowiedniego rozważenia i uzasadnienia, jak każda kwestia sporna w procesie. 

Odebranie i zatrzymanie pieniędzy przez policję

Podstawę zatrzymania pieniędzy stanowi przepis art. 291 Kodeksu postępowania karnego, zgodnie z którym „w razie zarzucenia oskarżonemu popełnienia przestępstwa, za które lub w związku z którym można orzec:

1) grzywnę,

2) świadczenie pieniężne,

3) przepadek,

4) środek kompensacyjny,

5) zwrot pokrzywdzonemu lub innemu uprawnionemu podmiotowi korzyści majątkowej, jaką sprawca osiągnął z popełnionego przestępstwa, albo jej równowartości

– może z urzędu nastąpić zabezpieczenie wykonania tego orzeczenia na mieniu oskarżonego lub na mieniu, o którym mowa w art. 45 § 2 Kodeksu karnego, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że bez takiego zabezpieczenia wykonanie orzeczenia będzie niemożliwe albo znacznie utrudnione”.

Z tego, co Pan pisze, są to jedyne środki syna, a zatem występuje przesłanka niemożności lub znacznego utrudnienia. 

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) – link do formularza z indywidualną pomocą prawną »

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z prawem karnym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Zadaj pytanie » Szukamy prawnika »