Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z prawem karnym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Prośba o ułaskawienie

Autor: Marek Gola • Opublikowane: 2016-09-27

Mój przyjaciel został skazany na karę 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności. W areszcie przebywał 4 miesiące. Po rozprawie wyszedł na wolność. Pisałam pisma i dwukrotnie udało nam się odroczyć na 6 miesięcy wykonanie kary pozbawienia wolności. Trzeci wniosek nie został uwzględniony i przyszło pismo, aby zgłosił się do odbycia kary. Przyjaciel wtedy jednak przebywał już za granicą, tam pracował i tak jest do dziś. Minęło już 3 lata i zastanawiamy się, co zrobić, aby przyjaciel uniknął wykonania kary pozbawienia wolności. Czy jest szansa na ułaskawienie? On ma obecnie 53 lata i bardzo podupadł na zdrowiu.

Podstawę prawną opinii stanowią przepisy Kodeksu karnego (K.k.) oraz Kodeksu karnego wykonawczego (K.k.w.).

Sąd może odroczyć wykonanie kary pozbawienia wolności na okres do roku, jeżeli natychmiastowe wykonanie kary pociągnęłoby dla skazanego lub jego rodziny zbyt ciężkie skutki. W stosunku do skazanej kobiety ciężarnej oraz osoby skazanej samotnie sprawującej opiekę nad dzieckiem sąd może odroczyć wykonanie kary na okres do 3 lat po urodzeniu dziecka. Odroczenie może być udzielone kilkakrotnie, jednak łączny okres odroczenia nie może przekroczyć okresu wskazanego powyżej. Jeżeli zatem odroczenie wykonania kary pozbawienia wolności zostało już odroczone na łączny okres 1 roku, nie ma możliwość kolejnego odroczenia. Przerwa w wykonaniu kary pozbawienia wolności także nie wchodzi w grę, albowiem kara pozbawienia wolności, nie jest wykonywana.

Niestety nie wskazuje Pani, kiedy Pani przyjaciel został skazany, ale pragnę zwrócić uwagę na możliwość wystąpienia przedawnienia wykonania kary pozbawienia wolności. Zgodnie z art. 103 § 1 K.k. nie można wykonać kary, jeżeli od uprawomocnienia się wyroku skazującego upłynęło lat 15 – w razie skazania na karę pozbawienia wolności nieprzekraczającą 5 lat. Innymi słowy, od czasu uprawomocnienia się wyroku musiałoby upłynąć 15 lat, ażeby kara pozbawienia wolności, na którą przyjaciel został skazany, nie mogła być wykonana.

Istotny z punktu widzenia interesu Pani przyjaciela jest pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 25 marca 2003 r., sygn. akt I KZP 4/2003 zgodnie z którym „termin przedawnienia wykonania kary pozbawienia wolności biegnie od uprawomocnienia się wyroku skazującego, niezależnie od tego, czy w późniejszym okresie zapadły orzeczenia modyfikujące jej wymiar”.

W opisanym przypadku należy także wskazać na treść art. 139 Konstytucji, zgodnie z którym: „Prezydent Rzeczypospolitej stosuje prawo łaski. Prawa łaski nie stosuje się do osób skazanych przez Trybunał Stanu”. Prośbę o ułaskawienie skazanego może wnieść on sam, osoba uprawniona do składania na jego korzyść środków odwoławczych, krewni w linii prostej, przysposabiający lub przysposobiony, rodzeństwo, małżonek i osoba pozostająca ze skazanym we wspólnym pożyciu.

Prośbę o ułaskawienie wniesioną przez osobę nieuprawnioną lub niedopuszczalną z mocy ustawy sąd pozostawia bez rozpoznania. Osoba, która wniosła prośbę o ułaskawienie, może ją cofnąć.

Prośbę o ułaskawienie przedstawia się sądowi, który wydał wyrok w pierwszej instancji. W wypadku wyroku przejętego do wykonania w Rzeczypospolitej Polskiej prośbę o ułaskawienie przedstawia się sądowi, który orzekł w pierwszej instancji o przejęciu wyroku do wykonania. Sąd, o którym mowa w § 1 i 1a, powinien rozpoznać prośbę o ułaskawienie w ciągu 2 miesięcy od daty jej otrzymania.

Sąd rozpoznaje prośbę o ułaskawienie w takim samym składzie, w jakim orzekał. W skład sądu powinni w miarę możności wchodzić sędziowie i ławnicy, którzy brali udział w wydaniu wyroku. Rozpoznając prośbę o ułaskawienie sąd w szczególności ma na względzie zachowanie się skazanego po wydaniu wyroku, rozmiary wykonanej już kary, stan zdrowia skazanego i jego warunki rodzinne, naprawienie szkody wyrządzonej przestępstwem, a przede wszystkim szczególne wydarzenia, jakie nastąpiły po wydaniu wyroku. Jeżeli w sprawie, w której wniesiono prośbę o ułaskawienie, orzekał tylko sąd pierwszej instancji i wyda on opinię pozytywną – przesyła Prokuratorowi Generalnemu akta sprawy lub niezbędne ich części wraz ze swoją opinią, a w razie braku podstaw do wydania opinii pozytywnej – pozostawia prośbę bez dalszego biegu. Jeżeli w sprawie, w której wniesiono prośbę o ułaskawienie, orzekał sąd odwoławczy, sąd pierwszej instancji przesyła mu akta lub niezbędne ich części wraz ze swoją opinią. Sąd odwoławczy pozostawia prośbę bez dalszego biegu tylko wtedy, gdy wydaje opinię negatywną, a opinię taką wydał już sąd pierwszej instancji; w innych wypadkach sąd odwoławczy przesyła Prokuratorowi Generalnemu akta wraz z opiniami. Opinie pozytywne nie są dostępne dla osób wymienionych w art. 560.

Jeżeli prośbę o ułaskawienie choćby jeden sąd zaopiniował pozytywnie, Prokurator Generalny przedstawia Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej prośbę o ułaskawienie wraz z aktami sprawy i swoim wnioskiem. Prośbę o ułaskawienie skierowaną bezpośrednio do Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przekazuje się Prokuratorowi Generalnemu w celu nadania jej biegu zgodnie z art. 561 albo art. 567. Ponowna prośba o ułaskawienie, wniesiona przed upływem roku od negatywnego załatwienia poprzedniej prośby, może być przez sąd pozostawiona bez rozpoznania.

Postępowanie o ułaskawienie może wszcząć z urzędu Prokurator Generalny, który może żądać przedstawienia sobie akt sprawy z opiniami sądów albo przedstawić akta Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej bez zwracania się o opinię. Prokurator Generalny przedstawia Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej akta sprawy lub wszczyna z urzędu postępowanie o ułaskawienie w każdym wypadku, kiedy Prezydent tak zadecyduje.

Uznając, że szczególnie ważne powody przemawiają za ułaskawieniem, zwłaszcza gdy uzasadnia to krótki okres pozostałej do odbycia kary, sąd wydający opinię oraz Prokurator Generalny mogą wstrzymać wykonanie kary lub zarządzić przerwę w jej wykonaniu do czasu ukończenia postępowania o ułaskawienie.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z prawem karnym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Przepustka z aresztu śledczego

Art. 165 Kodeksu karnego wykonawczego nie jest sprecyzowany. Mój brat odsiaduje karę 15 lat pozbawienia wolności w areszcie śledczym, do końca kary...

Atak osoby ubezwłasnowolnionej

Moja żona została zaatakowana nożem przez osobę ubezwłasnowolnioną w obecności świadka, wskutek ataku odniosła obrażenia ciała. Osoba...

Obowiązki skazanego oddanego pod dozór

Dostałam wyrok w zawieszeniu na dwa lata. Po niecałych trzech miesiącach przyszło wezwanie do kuratora na podstawie art. 169 § 3 K.k.w. Co mam...

Co robić, gdy w Polsce jestem poszukiwany?

Jestem poszukiwany listem gończym na terenie RP. Zostałem pomówiony o sprzedaż narkotyku. Za granicą żyję już od 12 lat. Nigdy nie sprzedawałem...

Wyjazd na leczenie w trakcie sprawy kryminalnej

Chciałabym dowiedzieć się, czy i jakie są wobec mnie zarzuty. W czasie sprawy kryminalnej wyjechałam na leczenie psychiatryczne za granicę. Obecnie...

Zastępcza kara aresztu za grzywnę

Otrzymałem postanowienie sądu rejonowego o zarządzeniu wobec mnie zastępczej kary aresztu (5 dni) za nieuiszczoną grzywnę (100 zł) na mocy art. 25...

Jak można sprawdzić, czego dotyczy list z policji?

Nie mieszkam w kraju od 12 lat. Nigdy nie byłem karany. Dzisiaj przyszedł do mnie list z policji (na adres rodziców). Jak mogę sprawdzić, czego...

Oddalenie zażaleń bez możliwości odwołania

Co mi grozi za jazdę samochodem bez prawa jazdy, jeśli zatrzymał mi je prokurator, a sąd oddali moje zażalenie bez możliwości odwołania? Na pierwszej...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »